Tao Te Ching'in yazarı geleneksel olarak Lao Tzu — "Yaşlı Üstat" — adlı, Konfüçyüs ile çağdaş bir arşiv görevlisi olarak gösterilir; ancak modern filolojinin büyük çoğunluğu metnin tek bir kişiye değil, İÖ 4. yüzyıl civarında birikmiş bir bilgelik geleneğinin derlemesine ait olduğunu düşünür. 1973'te Mawangdui mezarında, 1993'te Guodian'da bulunan ipek ve bambu nüshalar metnin İÖ 4. yüzyıl sonu ile 2. yüzyıl arasında akışkan biçimde dolaştığını gösterir. "Yazarın gerçekliği" sorusu, metnin felsefi gücüne dokunmaz.

Kitabın merkezindeki kavram Tao'dur — "Yol". Tao adlandırılabilir bir şey değildir; ilk satır bunu söyler: "Söylenebilen Tao kalıcı Tao değildir." Tao, evrenin kendi kendine işleyen akışıdır; ona bir yön, bir amaç, bir tanrısallık atfetmeye gerek yoktur. İnsanın işi bu akışa karşı durmak değil, ona katılmaktır. Bu katılımın adı wu wei'dir — sıkça "eylemsizlik" diye çevrilir; aslında zorlamayan, doğanın çizgisini bozmayan eylem demektir. Su örneği kitabın en sevdiği imgedir: su en yumuşak şeydir, ama en sert kayayı zamanla aşındırır; alçağa akar, çekişmez, kazanır.

Lao Tzu'nun ideal insanı yontulmamış bir bloka — pu'ya — benzer: işlenmemiş, bölünmemiş, henüz bir şeye "olmamış" ham ahşap. Konfüçyüs ahlakı, ritüeli ve toplumsal düzeni vurgularken Tao Te Ching tersini söyler: ne kadar çok kural koyarsan o kadar çok hırsız olur; ne kadar çok bilgelik öğretirsen o kadar çok aldatma olur. İdeal yönetici görünmez bir yöneticidir; halk işini bitirdiğinde "bunu kendimiz yaptık" der. Bu siyasi minimalizm, klasik Çin'in yüzyıllar boyunca Konfüçyüsçü devletle gerilim içinde okuduğu bir damardır.

Çin geleneği üç büyük öğretiyi — Konfüçyüsçülük, Taoculuk ve Budizm'i — birlikte "san jiao" yani "üç öğreti" olarak adlandırır; bunlar rakip değil tamamlayıcı olarak görülür: insan toplumda Konfüçyüsçü, doğada Taocu, ölüm karşısında Budisttir. Tao Te Ching, sonradan Çuang Tzu'nun mizahi metaforlarıyla genişletilen Taoculuğun çekirdeğidir; tıp, savaş sanatı, manzara resmi, şiir, hatta modern ekoloji düşüncesi üzerinde derin iz bırakmıştır. Yaklaşık 5.000 karakterlik bu kısa metin, en çok çevrilen kitaplardan biri olarak Batı'da 19. yüzyıldan itibaren Heidegger'den Ursula Le Guin'e kadar geniş bir okuyucu hattı bulmuştur.