İÖ 1274 (savaş) / İÖ 1259 (antlaşma) · Kadeş, Orontes Nehri (bugünkü Suriye)
Kadeş Savaşı ve Antlaşması
Hitit ve Mısır orduları arasındaki büyük çarpışma savaş alanında kazananı belirsiz bıraktı; on beş yıl sonra imzalanan antlaşma, tarihte bilinen en eski denkçi barış belgesidir.
Kadeş, bugünkü Suriye'de Orontes Nehri yakınlarında bulunan stratejik bir kentti — Mısır'ın kuzey, Hitit'in güney etki alanlarının kesiştiği eşik. İÖ 1274 civarında II. Ramses, büyük bir orduyla kuzeye çıktı; Hattuşili'nin selefi III. Muvattalli, Mısırlıların yolda gevşeyen ön birliklerini kuşatma altına aldı. Ramses son anda kişisel cesaret ve takviyeyle felaketi önledi. Her iki taraf da galip ilan etti, ama hiçbiri kuzey Suriye'yi tam kontrol altına alamadı.
Gerçek önem, on beş yıl sonra imzalanan barıştadır. III. Hattuşili ile II. Ramses arasındaki antlaşma iki dilde — Mısır hiyeroglifi ve Akkadca çiviyazısı — kayda geçti. Karşılıklı dostluk, askeri yardım, sürgün suçluların iadesi ve sınırların tanınması maddeleri içerir.
Metnin iki nüshası da günümüze ulaşmıştır: Karnak'taki tapınak duvarında Mısır versiyonu, Hattuşa'daki kraliyet arşivinde çiviyazılı Hitit versiyonu. Bu, iki egemen büyük gücün eşit taraflar olarak imzaladığı bilinen en eski yazılı barış belgesidir. Bir kopyası Birleşmiş Milletler Genel Merkezi'nin girişinde sergilenir.
Konum
Kadeş, Orontes Nehri (bugünkü Suriye) · OpenStreetMap →
Kaynaklar
- Battle of Kadesh — World History Encyclopedia — World History Encyclopedia
- The Egyptian-Hittite Peace Treaty — The Metropolitan Museum of Art