Görsel: John Miller (NOAA)Public domainkaynak sayfası ↗değiştirildi
1958 · Mauna Loa Gözlemevi, Hawaii, ABD
Keeling eğrisi: atmosferin ölçülmeye başlanması
Charles Keeling, Mauna Loa'da havadaki karbondioksiti sürekli ölçmeye başladı. Birkaç yıl içinde eğri hem mevsimlik nefes alışverişini hem de yıldan yıla yükselen bir taban çizgisini gösterdi.
Karbondioksitin ısı tuttuğu 19. yüzyıldan beri biliniyordu: Eunice Foote 1856'da ve John Tyndall 1859'da gazın ısıl davranışını ölçmüş, Svante Arrhenius 1896'da atmosferdeki artışın sıcaklığı yükselteceğini hesaplamıştı. Eksik olan, atmosferin gerçekte ne yaptığının verisiydi. 1950'lerin ortasına dek ölçümler dağınık, tutarsız ve yerel kirlilikten etkilenmişti; birçok bilim insanı okyanusların fazla karbonu emeceğini varsayıyordu.
Charles David Keeling, kirlilikten uzak referans ölçümün ancak okyanus ortasında ve yüksekte yapılabileceğini savundu. 1958'de Hawaii'deki Mauna Loa Gözlemevi'nde, 3.400 metrede sürekli ölçüme başladı. İlk yıllarda ortaya çıkan iki desen bugün de aynıdır: yıl içinde kuzey yarımküre bitkileri yapraklanırken düşen, sonbaharda yükselen bir dalgalanma — gezegen ölçeğinde bir nefes alışveriş — ve bu dalgalanmanın üzerinde her yıl biraz daha yukarı kayan bir taban çizgisi.
Ölçüm 1958'de 315 ppm ile başladı; 2020'lerde 420 ppm'i aştı. Buz karotlarıyla birleştirildiğinde bu çizgi, son 800 bin yılın hiçbir doğal döneminde görülmeyen bir düzeye işaret eder. Keeling eğrisi, iklim biliminin en çok yeniden üretilen tek verisidir ve bugün Paris Anlaşması'ndan karbon fiyatlamasına kadar tüm politika tartışmasının altında durur. Programın kendisi birkaç kez bütçe kesintisiyle durma noktasına geldi: sürekli ölçümün değerinin, ancak yeterince uzun sürdüğünde ortaya çıkması, bilim politikasının tekrarlayan bir sorunudur.
Konum
Mauna Loa Gözlemevi, Hawaii, ABD · © OpenStreetMap
Kaynaklar
- The Keeling Curve — continuous CO₂ record — Scripps Institution of Oceanography
- Trends in Atmospheric Carbon Dioxide — Mauna Loa — NOAA Global Monitoring Laboratory
- IPCC Sixth Assessment Report, Working Group I — The Physical Science Basis — Intergovernmental Panel on Climate Change