EONpedia

Başlangıçtan bugüne.

Kalkış, Apollo görevlerinin de kullandığı 39A rampasından yapıldı; aynı beton yapı, elli yıl arayla iki farklı sahiplik modelinin altında çalıştı.

Görsel: NASA / Joel KowskyPublic domainkaynak sayfasıdeğiştirildi

30 Mayıs 2020 · Kennedy Uzay Merkezi, Florida, ABD

Özel şirketlerin insanlı uzay uçuşu

Paylaş

Crew Dragon, iki astronotu Uluslararası Uzay İstasyonu'na taşıyarak insanlı uzay uçuşunu ilk kez bir devlet kurumunun değil, özel bir şirketin aracıyla gerçekleştirdi.

Uzay uçuşu altmış yıl boyunca devletlerin işiydi; maliyeti ve riski yalnızca ulusal bütçeler taşıyabiliyordu. 30 Mayıs 2020'de Falcon 9 roketiyle fırlatılan Crew Dragon kapsülü bu tekeli bitirdi. Araç SpaceX'e aitti, NASA ise hizmeti satın alan müşteriydi. Bu, NASA'nın 2010'larda benimsediği modelin sonucudur: aracı kendisi geliştirmek yerine sabit fiyatla uçuş satın almak.

Maliyeti düşüren asıl teknik unsur, roketin ilk kademesinin geri dönüp dikey iniş yapması ve yeniden kullanılmasıdır. 2015'te ilk kez başarılan bu manevra 2020'lerde rutin hale geldi; kilogram başına yörüngeye çıkarma maliyeti, Uzay Mekiği dönemine göre büyük ölçüde düştü. Sonuç, fırlatma sayısında bir sıçramaydı — 2024'te dünya genelinde iki yüzü aşkın yörünge fırlatması yapıldı, bunların çoğu tek bir şirkete aitti.

Bu yoğunlaşma yeni sorular doğuruyor. Uydu takımyıldızları, alçak yörüngeyi on binlerce nesneyle doldurarak çarpışma riskini ve gökyüzü gözlemine parazit sorununu artırdı. Uzay hukuku, 1967 tarihli Uzay Antlaşması'na dayanıyor ve ticari madencilik ile trafik yönetimi konusunda büyük ölçüde sessiz. Uzayın erişilebilir hale gelmesi tarihsel bir eşiktir; kimin, hangi kurallarla eriştiği ise henüz cevaplanmamış bir sorudur.

Konum

Kennedy Uzay Merkezi, Florida, ABD · © OpenStreetMap

Kaynaklar