Görsel: NASA/JPL-Caltech/ASU/MSSSPublic domainkaynak sayfası ↗değiştirildi
Şubat–Nisan 2021 · Jezero Krateri, Mars
Perseverance ve Ingenuity: Mars'ta ilk uçuş
Jezero Krateri'ne inen gezgin, bir zamanlar göl olan bir deltada yaşam izi arayıp örnek topladı; taşıdığı küçük helikopter, Dünya dışında motorlu uçuşun mümkün olduğunu gösterdi.
Perseverance'ın 18 Şubat 2021'de indiği Jezero Krateri rastgele seçilmedi: yörüngeden görülen yelpaze biçimli çökel yapısı, burada milyarlarca yıl önce bir nehrin göle döküldüğünü gösteriyordu. Böyle deltalar, Dünya'da mikrobiyal izlerin en iyi korunduğu ortamlardır. Gezgin, kayaç örneklerini metal tüplere kapatıp yüzeyde bırakıyor; bu tüpleri Dünya'ya getirecek görev henüz planlama aşamasında ve bütçe tartışmalarının konusu. Örneklerin laboratuvarda incelenmesi, geçmiş yaşam sorusuna yerinde ölçümlerden çok daha güçlü bir cevap verebilir.
Görevin ikinci parçası 1,8 kilogramlık Ingenuity helikopteriydi. Mars atmosferi Dünya'nınkinin yüzde birinden ince; kaldırma kuvveti üretmek için pervanelerin dakikada 2.500 devirle dönmesi gerekti. 19 Nisan 2021'deki kırk saniyelik ilk uçuş bir teknoloji gösterisiydi — beş uçuş planlanmıştı, araç 2024 başında kanadı hasar görene kadar yetmiş iki uçuş yaptı. Böylece gezegen keşfine yeni bir hareket biçimi eklendi: tekerlekli araçların tırmanamadığı arazi artık havadan görülebiliyor.
Görevde ayrıca MOXIE adlı bir deney, Mars atmosferindeki karbondioksitten oksijen üretti. Miktar küçüktü, ama ilke kanıtlandı: gelecekteki bir insanlı görev için gereken oksijenin yerinde üretilebileceği gösterildi. 2020'ler, Mars'a yalnızca ABD'nin gitmediği bir on yıl oldu — aynı yıl Çin'in Tianwen-1 görevi de gezgin indirdi, Birleşik Arap Emirlikleri'nin Hope aracı yörüngeye girdi.
Galeri
Görsel: NASA/JPL-Caltech/University of ArizonaPublic domain
Kaynaklar
- Mars 2020 Perseverance Rover — Mission Overview — NASA
- Ingenuity Mars Helicopter — Flight Log and Technology Demonstration — NASA/JPL
- Aerodynamic characterisation of the Mars Helicopter (Balaram et al.) — American Institute of Aeronautics and Astronautics