Sasani Hanedanı, I. Ardeşir'in Part hanedanını yıkmasıyla İÖ değil İS 224'te kuruldu. Yeni devlet, Ahameniş Pers İmparatorluğu'nun mirasını sahiplendi: Zerdüştlüğü resmi din olarak yeniden canlandırdı, Pehlevi dilini idari standart yaptı ve merkezî bir bürokrasi kurdu.

Sasaniler, dört yüzyıl boyunca Roma ve sonra Bizans ile büyük güç dengesi içinde yaşadı. Fırat'tan İndus'a uzanan bir alanı yönetti. Sınır savaşları sık ama nadiren belirleyici oldu; ikisi de birbirini ortadan kaldıramadı.

Kültürel olarak Sasani sarayı geç antik çağın en parlak merkezlerinden biriydi: mimari (Tak Kisra'nın dev kemeri), bilim (Gondişapur tıp ve felsefe akademisi), edebiyat ve görsel sanatlar bu dönemde gelişti. Yahudi Talmud'unun büyük bir kısmı Sasani Mezopotamya'sında derlendi.

İmparatorluk, 7. yüzyılda Müslüman fethiyle çözüldü — ama Sasani idari modeli, sanatı ve birçok kültürel formu Abbasi İslam'ına ve sonraki İran tarihine miras kaldı.