EON𝑝𝑒𝑑𝑖𝑎

Başlangıçtan bugüne.

Mohenco-Daro'nun sokak ağı bugün Manhattan'la karşılaştırılır — dört bin yıldan fazla önce dikkatle planlanmış. Tepedeki 'Büyük Hamam' kentin merkezi yapısıdır; ama hangi amaca hizmet ettiği — dini, siyasi, toplumsal — hâlâ bilinmiyor.CC BY-SA 3.0

yaklaşık İÖ 3300 – 1300 · İndus Havzası (bugünkü Pakistan ve kuzeybatı Hindistan)

İndus Vadisi uygarlığı

Paylaş

Bugünkü Pakistan ve kuzeybatı Hindistan'ı kaplayan, planlı şehirleriyle Tunç Çağı'nın en geniş uygarlıklarından biri — ama yazısı hâlâ çözülememiştir.

İndus Vadisi (ya da Harappa) uygarlığı, Mezopotamya ve Mısır'la çağdaş, ama coğrafi olarak onlardan çok daha geniş bir Tunç Çağı uygarlığıdır. Bilinen iki büyük kenti — Mohenco-Daro ve Harappa — şaşırtıcı derecede düzenli bir kent planlamasına sahiptir: birbirine dik açılı sokaklar, standartlaştırılmış tuğla ölçüleri, kapalı kanalizasyon, mahalle düzeyinde su kuyuları ve halka açık banyolar.

Uygarlığın belki en dikkat çekici yanı — eldeki kanıtlara göre — büyük tapınakların, devasa saray komplekslerinin ve gösterişli kraliyet anıtlarının yokluğudur. Diğer eski uygarlıklarda iktidar mimaride çığlık atarken, İndus mührünüz dengeli ölçüler, ortak standartlar ve kolektif altyapıyla konuşur. Bu, oldukça farklı bir siyasi örgütlenme modeline işaret edebilir.

Kısa, semboller halinde bir yazı sistemi bıraktılar — bugün hâlâ deşifre edilememiştir. Bu yüzden uygarlığın hükümdar listesini, savaş anlatılarını ya da edebiyatını bilmiyoruz. İÖ 1900 civarında, muhtemelen iklim değişikliği ve nehir hatlarının kayması nedeniyle, büyük kentler kademeli olarak terk edildi.

Konum

İndus Havzası (bugünkü Pakistan ve kuzeybatı Hindistan) · OpenStreetMap →

Kaynaklar