Tiyatro, dini bir törenden doğdu. Atina'da Dionizos'a — şarap, doğurganlık ve coşku tanrısına — adanmış bahar şenliklerinde (Büyük Dionysia) bir koro tanrının övgüsünü dans ve şarkıyla söylüyordu. Antik kaynaklara göre İÖ 534 dolaylarında Thespis adlı bir şair, korodan ayrılıp tek başına bir karakteri canlandıran ilk 'hypokrites' (yanıtlayan, yani oyuncu) oldu. Koroyla diyalog kurabilen bu tek figürle birlikte 'oyun' kavramı doğdu. Bu yüzden 'Thespian' bugün hâlâ İngilizce'de oyuncu demektir.

İlk yarım yüzyılda Atina'nın üç büyük tragedya yazarı — Aiskhylos, Sophokles, Euripides — bu formu olgunlaştırdı. Aiskhylos ikinci oyuncuyu, Sophokles üçüncüyü ekledi; üç-oyunculu sahne, Yunan dramının klasik yapısı oldu. Tragedyaların yanına komedya geldi: Aristophanes'in İÖ 5. yüzyıl sonu oyunları, politikacıları ve filozofları doğrudan adlarıyla hicvetti — kamu eleştirisinin sahne üzerinden yürütüldüğü ilk demokratik form.

Tiyatro mimarisi de bu süreçle birlikte gelişti: Akropol'ün güney yamacındaki Dionizos Tiyatrosu, dünyada bilinen ilk taş tiyatrodur ve 17.000 izleyici alıyordu. Yarım daire şeklindeki orkestrası (koronun dans alanı), arkasındaki skene (oyuncu binası ve sahne arkası) ve önündeki eğimli theatron (seyirci basamakları) modeli, sonraki tüm Akdeniz tiyatrolarına şablon oldu. Epidauros, Aspendos, Bodrum, Side ve daha pek çok Anadolu antik tiyatrosu bu modeli izler.

Yunan tiyatrosunun mirası tek başına bir sanat türü değildir; oyuncu, sahne, izleyici üçlüsünü kurumsallaştıran ilk yapısal düşünce çerçevesidir. Aristoteles'in Poetika'sı (İÖ ~335) bu birikimi sistemleştirip yirmi üç yüzyıl boyunca dramatik kuramın temel referansı oldu.