yaklaşık 13,4 milyar yıl önce · Samanyolu galaksisi
Samanyolu'nun ilk kuşağı
Bilinen en eski Samanyolu yıldızları yaklaşık 13,5 milyar yaşındadır; galaksimizin çekirdeği, evrenin ilk yarım milyar yılı içinde toplanmaya başladı.
Samanyolu tek bir anda doğmadı; küçük gaz bulutlarının, ilk yıldız kümelerinin ve daha küçük cüce galaksilerin yerçekimi altında birleşmesiyle yavaş yavaş ortaya çıktı. Hubble ve VLT gözlemleri, galaksimizin merkez bölgesinde 13 milyar yılı aşkın yaşlara sahip yıldızlar saptamıştır — bu, Samanyolu'nun çekirdeğinin Büyük Patlama'dan yalnızca birkaç yüz milyon yıl sonra var olduğunu gösterir.
Sonraki milyarlarca yıl boyunca galaksi büyümeye devam etti: hâlâ izlerini görebildiğimiz "yıldız akıntıları" eski birleşmelerin kalıntılarıdır; ESA'nın Gaia uydusu, Samanyolu'nun yaklaşık 10 milyar yıl önce Gaia-Enceladus adlı cüce bir galaksiyle birleşmesine ait fosil yıldız hareketlerini ortaya koymuştur. Bugün gördüğümüz spiral disk, çubuklu çekirdek ve binlerce ışık yılı genişliğindeki halo, bu birleşmelerin uzun süre içindeki ürünüdür.
Güneş Sistemi bu yapının görece geç bir konuğu olacaktır — yaklaşık 4,6 milyar yıl önce, galaksinin sarmal kollarından birinde bir yıldızlararası bulutta tutuşacaktır.
Kaynaklar
- Milky Way's central bulge formed early and rapidly — European Southern Observatory
- Gaia uncovers a major event in the formation of the Milky Way — European Space Agency
- Milky Way Galaxy — Encyclopaedia Britannica