2013'te Lee Berger ve ekibi, Johannesburg yakınlarındaki Rising Star mağara sisteminde, ulaşılması son derece güç bir bölmede yüzlerce hominin kemiği buldu. "Dinaledi Odası" adı verilen bu kuyu, yalnızca dar bir çatlaktan inilebiliyordu; ekipte yer alabilecek arkeologlar dünya çapında ilan edildi ve seçildi. Çıkarılan en az 15 bireye ait fosiller yeni bir türü tanımladı: Homo naledi.

İkilem hemen ortaya çıktı. Naledi'nin anatomisi karmaşık bir mozaiktir: bizimkine benzeyen el ve ayak, daha küçük dişler ve dar pelvis; ama beyin hacmi yalnızca 465–610 cm³ — Australopithecus boyutunda. Daha şaşırtıcı olan, 2017'de yapılan yaş tayinidir: fosiller 335–236 bin yıl öncesine tarihlendi. Yani küçük beyinli bu insanlar, Homo sapiens'in Afrika'da ortaya çıktığı dönemle çakışıyor.

En tartışmalı iddia kemiklerin orada nasıl olduğudur. Berger ekibi, başka açıklama bulunmadığı için Naledi'nin ölülerini bilinçli olarak kuyunun derinine yerleştirdiğini önerdi — basit bir cenaze davranışı. Eğer doğruysa, sembolik benzeri davranışların modern insanın tekeli olmadığını gösterir. Ancak diğer araştırmacılar suyla taşınma, yırtıcı birikimi veya başka süreçleri savunur; bilinçli yerleştirmenin kanıtının kesin olmadığını söyler. Tartışma sürmektedir.