25 Aralık 800 · Aachen ve Roma
Şarlman: Karolenj İmparatorluğu'nun taçlanışı
Frank kralı Şarlman 800 Noeli'nde Roma'da Papa III. Leo'nun elinden taç giydi; Batı Avrupa, Roma'nın çöküşünden bu yana ilk kez 'imparator' unvanı taşıyan bir hükümdar buldu.
Karl der Große (Karolus Magnus, 'Büyük Karl') 768'de Frank kralı oldu ve sonraki kırk yıl boyunca bugünkü Fransa, Almanya, Hollanda, Belçika, kuzey İtalya ve İspanya'nın bir bölümünü kapsayan büyük bir krallık inşa etti. Onun yönetimi, çöküşten sonra yüzyıllarca dağınık kalan Batı Avrupa için yeni bir merkez yaratma girişimiydi.
800'ün Noel günü Aziz Petrus Bazilikası'nda gerçekleşen taç giyme töreninin sahnelemesi tartışmalıdır: Papa Leo, Şarlman'a önceden haber vermeden taç giydirdi mi, yoksa bu anın koreografisi önceden mi belirlenmişti? Her durumda, sembolizm güçlüydü: papalık, Bizans'ın hâlâ kendisini 'Roma İmparatoru' olarak gören imparatorundan bağımsız bir batı imparatorluğu yarattığını ilan ediyordu. Bu hareket, Doğu ile Batı Hristiyanlığı arasındaki yarılmanın derinleşmesine katkıda bulundu.
Şarlman'ın yönetimi, askerî birleştirmenin ötesinde, 'Karolenj Rönesansı' olarak bilinen bir kültürel canlanmayı tetikledi. Aachen sarayında okul kuruldu; antik metinler yeniden kopyalandı (bugün okuduğumuz birçok Latin klasiği bu kopyalama atölyelerinden gelir); kıtaya çekid üzen vermek için 'Karolenj minüskülü' adlı yeni, okunaklı bir yazı standardı geliştirildi. Modern küçük harf alfabesinin temeli buradadır. İmparatorluğu ölümünden sonra (814) torunları arasında parçalanacak — Verdun Antlaşması, 843 — ama 'Avrupa fikri' ve Kutsal Roma Cermen İmparatorluğu çekirdeği bu yönetimden doğdu.
Konum
Aachen ve Roma · OpenStreetMap →
Kaynaklar
- Charlemagne — Encyclopaedia Britannica
- Einhard: Life of Charlemagne — Fordham University Internet History Sourcebooks