yaklaşık İÖ 40.000 – 35.000 · Hohlenstein-Stadel Mağarası, Lonetal, Baden-Württemberg, Almanya
Aslan Adam: hayal gücünün taşa dönüşü
Hohlenstein-Stadel mağarasında bulunan, insan gövdeli aslan başlı mamut dişi figür, bilinen en eski hayalî varlık tasviridir.
İlk parçaları 1939 yazında, Nazi Almanyası savaşa girmeden günler önce kazılan Aslan Adam, onlarca yıl bir kutuda unutuldu. Robert Wetzel'in topladığı parçalar 1969'da yeniden birleştirilmeye başlandığında ortaya çıkan figür — yaklaşık 31 santimetre yüksekliğinde, mamut dişinden yontulmuş, insan gövdeli ve mağara aslanı başlı bir varlık — Üst Paleolitik sanat üzerine düşünme biçimini kökten değiştirdi.
Figürün önemi boyutundan ya da işçiliğinden değil, ne olduğundan kaynaklanır. Hohle Fels Venüsü gibi gerçek bir bedeni soyutlamaz; doğada karşılığı olmayan bir varlığı somutlaştırır. Bu, soyut düşünmenin ötesinde bir adım: hayalî olanı gerçek bir nesneye dönüştürebilme, bir başkasının kafasında bu varlığın görüntüsünü oluşturabilme yetisi. Mitin, hikâyenin ya da inancın maddi izi olabilir.
Deneysel arkeoloji çalışmaları, böyle bir figürün taş aletlerle yontulmasının yaklaşık 400 saat sürdüğünü gösterdi — günde sekiz saat çalışıldığında iki ay süren bir uğraş. Avcı-toplayıcı bir topluluğun bu zamanı bir bireye ayırması, yapımın gündelik kaygıların ötesinde bir öneme sahip olduğunu düşündürüyor.
Figür, Aurignacien'in başlangıç tarihiyle radyokarbonla yaklaşık İÖ 38.000'e tarihleniyor; ancak tam yaş hâlâ araştırılıyor. Bugün Ulm Müzesi'nde sergileniyor ve Almanya'nın Suabia bölgesindeki UNESCO kayıtlı mağaralar kompleksinin parçasıdır.
Konum
Hohlenstein-Stadel Mağarası, Lonetal, Baden-Württemberg, Almanya · © OpenStreetMap
Kaynaklar
- The Lion Man: an Ice Age masterpiece — The British Museum
- Caves and Ice Age Art in the Swabian Jura — UNESCO World Heritage — UNESCO
- The Lion Man of Hohlenstein-Stadel — Smithsonian Human Origins — Smithsonian National Museum of Natural History